5 największych gazociągów w Europie

Wieża wiernicza gazu zimenego

Gazociągi, czyli specjalnie przygotowane sieci rurociągów, którymi przesyła się gaz na różne odległości to temat często poruszany i najczęściej jest także przyczyną licznych konfliktów. To nie zmienia jednak faktu, że obecnie rozwija się wciąż te sieci, które coraz szczelniej pokrywają teren Europy oraz sięgają po Azję. Jakie aktualnie gazociągu w Europie są największe?

Jakie są gazociągu w Europie?

Mówiąc o gazociągach w Europie, najczęściej ma się na myśli sieci rurociągów, które pokrywają nasz kontynent i często zahaczają także o inne. Mają one różną długość i rozpiętość i choć od dłuższego czasu tematem numer jeden jest Nord Stream, należy pamiętać, że nie jest on jedyny. Obecnie przez terytorium Europy przebiegają trzy gazociągi: Jamajski, Północny (Nord Stream) oraz Błękitny Potok (Blue Stream). W planach jest jednak budowa kolejnych gazociągów, wśród których warto przyjrzeć się gazociągowi Nabucco oraz gazociągowi Południowemu.

1. Gazociąg Jamał-Europa

Jest to zdecydowanie najdłuższy gazociąg, który ciągnie się od Rosji, aż do Europy. Został on zbudowany w latach 1992 – 1999 i ma łączną długość 4200 km, z przepustowością 32 mld m3 gazu rocznie. Jest on nazywany popularnie „gazociągiem jamajskim” i obecnie są planowane prace związane z jego modernizacją oraz rozbudową. Rury biegnąc od Rosji z węzła Torżok w obwodzie Twerskim, przez Białoruś, gdzie znajduje się 5 stacji kompresorowych, dalej przez Polskę i 5 województw i kończy się w Niemczech niedaleko Frankfurtu.

2. Gazociąg Nabucco

Jest to gazociąg, który stanowił projekt alternatywy dla rosyjskiego rurociągu i miał ciągnąć gaz od Iranu lub Azerbejdżanu czy Turcji, przez Bułgarię, Rumunię i Węgry. Według planów miał on mieć długość aż 3900 km z przepustowością 31 mld m3. Zakładano, że zacznie on działać w 2015 roku. W realizację projektu zaangażowała się UE i pokrywała ona także znaczną część finansowania jego realizacji, niestety ostatecznie plany budowy zostały zarzucone w 2012 roku. Miał on też innych silnych konkurentów, między innymi Gazprom, który w opozycji do gazociągu Nabucco zaproponował przedłużenie rurociągu Błękitnego Potoku aż na Bałkany.

3. Gazociąg Błękitny Potok

Błękitny Potok to kolejny rosyjski rurociąg, którego nitka ciągnie się po dnie Morza Czarnego, prowadząc gaz z Rosji do Turcji. Jego łączna długość wynosi 1400 km, był on budowany w latach 2001 – 2002 i osiąga przepustowość w wysokości 16 mld m3. W 2009 roku planowano utworzenie nowej odnogi tego gazociągu, która doprowadzałaby rury aż na Bałkany, pomysł jednak póki co upadł.

4. Gazociąg South Stream

Gazociąg South Stream, czyli inaczej gazociąg Południowy także zalicza się do projektów, które nadal nie zostały ukończone i trwają nad nimi prace. Z założenia ma on przecinać Morze Czarne i łączyć tym samym wybrzeża Rosji i Bułgarii, a następnie ciągnąć się przez Serbię i Węgry, aż do Słowenii i Austrii. II nitka tego gazociągu ma z założenia przesyłać Gaz do Grecji i Włoch. Całkowita długość ma wynosić 2200 km i osiągać dokładnie 63 mld m3 przepustowości. Póki co prace nad tym projektem zostały wstrzymane.

5. Gazociąg Nord Stream

Temat Nord Stream jest obecnie na ustach każdego i pojawia się tutaj przede wszystkim wątek polityczny. Budowa wzbudza kontrowersje, ponieważ nitka ma się ciągnąć po dnie Morza Bałtyckiego aż do Niemiec, z ominięciem Polski jako kraju tranzytowego. Sprzeciwiają się także inne kraje bałtyckie i chodzi tu nie tylko o kwestie samych dostaw gazu, ale i traktowania rurociągu jako narzędzia do wywierania nacisku ekonomicznego i politycznego. Z założenia gazociąg Nord Stream ma osiągnąć długość 1220 km i posiadać przepustowość na poziomie 55 mld m3, stając się tym samym najdłuższym gazociągiem pomorskim.

Największe katastrofy górnicze w Polsce

Wieża szybowa kopalni

Górnictwo w Polsce to nadal jedno z najistotniejszych działań gospodarczych. Niestety zawód ten nie jest łatwy ani bezpieczny, o czym świadczy, chociażby znaczna ilość wypadków w kopalniach. Od jakiegoś czasu poziom bezpieczeństwa znacząco wzrósł, nadal jednak górnicy giną w wyniku tąpnięć i wybuchów. Jak to jednak wyglądało kiedyś? Jakie były największe katastrofy górnicze w historii górnictwa polskiego?

Górnictwo w Polsce – krótki zarys

Górnictwo w Polsce ma bardzo bogatą historię i sięga aż do średniowiecza, kiedy to zaczęto wydobywać sól. Węglem kamiennym zainteresowano się dopiero później i największą siłę napędową dla gospodarki stanowił on na przełomie XIX i XX wieku. Był on także głównym surowcem wydobywczym za czasów PRL i choć dziś powoli zaczynają być zamykane kolejne kopalnie, to wciąż stanowi ono istotną część przemysłu. Obecnie większa część wydobycia odbywa się na terenie województwa śląskiego, a ich rentowność z roku na rok maleje, przez co pojawiają się kolejne dopłaty z państwa.

Bezpieczeństwo pracy górników jest już znacznie wyższe niż przed laty, choć i obecnie każdego roku dochodzi do mniejszych czy większych wypadków, w którym pojawiają się ofiary śmiertelne. Nie dochodzi już jednak już do tak tragicznych sytuacji, jak dawniej. Warto przypomnieć sobie największe katastrofy górnicze, jakie miały miejsce w historii Polski.

Katastrofa w kopalni Ludmiła w Sosnowcu

Jest to chyba największa katastrofa, jaka wydarzyła się w dziejach górnictwa Polskiego. Zdarzenie to miało miejsce w 1881 roku w Sosnowcu, gdzie znajdowała się kopalnia głębinowa, z dwoma szybami wydobywczymi. Feralnego czasu, kopalnia działała już od prawie 20 lat, jednak z racji problemów finansowych były cięte koszty, które niestety zaważyły na bezpieczeństwie górników. Usunięto część drewnianych podpór, przez co wydrążone chodniki były mniej stabilne.

W trakcie rabowania (eksploatacji złóż) doszło do pęknięcia skały i zawalenia się części kopalni, a także do rozlania się kurzawki (kurz, osad, ziemia) po wszystkich otworach. Z racji bliskiego sąsiedztwa rzeki, doszło także dodatkowo do zalania – woda przedostała się do kopalni, podtapiając ją. W wyniku tej katastrofy zginęło blisko 200 osób i co więcej – górnicy nie mieli żadnych szans na ratunek. Zginęli nie tylko dorośli, ale i dzieci – w tamtych czasach małoletni często pomagali ojcom przy wydobyciu.

Katastrofa w KWK Ruben w Nowej Rudzie

O tej katastrofie niewiele wiadomo, poza faktem, że doszło do gwałtownego wyrzutu dwutlenku węgla. Zdarzenie to miało miejsce w 1941 roku w kopalni KWK Ruben, znajdującej się w niewielkiej miejscowości Nowa Ruda w województwie dolnośląskim. W wyniku tej katastrofy śmierć poniosło 187 górników, wśród których znajdowali się także jeńcy wojenni.

Katastrofa górnicza w kopalni Heinitz w Bytomiu

Do tej katastrofy doszło pod koniec stycznia 1923 roku w Bytomiu, w niemieckiej kopalni Heinitz. I tutaj miały miejsce tragiczne w skutkach wydarzenia, wynikiem czego były zaniechania środków bezpieczeństwa. Kopalnia ta zaliczana była do niegazowych, więc w pracach wydobywczych wykorzystywano lampy z otwartym ogniem. To niestety doprowadziło do wybuchu pyłu węglowego oraz jak się przypuszcza także gazów z nieczynnego wyrobiska – fala przeszła aż na powierzchnie, a także w głąb kopalni. Akcja ratunkowa trwała kilka dni, niestety w wyniku tej katastrofy życie straciło 145 osób, a kilkaset innych było rannych.

Katastrofa w kopalni Wenceslaus w Miłkowie

Jest to kolejna sytuacja kładąca się cieniem na mapie polskiego górnictwa. Do zdarzenia doszło w niemieckiej kopalni Wenceslaus w Miłkowie na Dolnym Śląsku, na początku lipca 1930 roku. Była to kopalnia w pełni zelektryfikowana i w miarę nowoczesna, jednak zmagała się z nasilającymi wyrzutami gazów i skał. Niestety do potężnego wybuchu doszło feralnego letniego dnia, gdy na skutek wstrząsu doszło do wyrzucenia potężnych mas węgla. Zachwiało to równowagą ściany i doprowadziło do zawalenia, wraz z nagłym napływem dwutlenku węgla. W wyniku tej katastrofy zginęło 151 górników.

Katastrofa górnicza w kopalni Barbara-Wyzwolenie w Chorzowie

Jest to największa katastrofa w powojennych dziejach Polski. Doszło do niej 21 marca 1954 roku w Chorzowie, a winą za to obarcza się przede wszystkim zarząd kopalni, cięcie kosztów oraz niedostateczne zachowanie bezpieczeństwa. Najprawdopodobniej bezpośrednią przyczyną było zaprószenie ognia lampą karbidową albo samozapłon węgla. Akcja ratownicza trwała blisko dwa miesiące, a problemem była także ówczesna władza. Według oficjalnych danych zginęło ok. 80 osób, jednak przypuszcza się, że ofiar było więcej, nawet do 120.

Czynniki lokalizacji przemysłu – co warto wiedzieć przed rozpoczęciem działalności?

Srebrne koła

Działalność przemysłowa rządzi się swoimi prawami. W znacznej mierze opiera się ona na wydobywaniu surowców i produkowaniu wyrobów. Gałęzi przemysłu jest sporo, wymienia się wśród nich przemysł chemiczny, spożywczy, mineralny, metalurgiczny, paliwowo-energetyczny itd. Decydując się na działalność w zakresie jednego z nich, warto wiedzieć, jakie są czynniki lokalizacji przemysłu. Na co więc zwrócić szczególną uwagę?

Lokalizacja przemysłu – jak ją wybrać?

Na lokalizację przemysłu wpływ ma wiele czynników. Idealnym rozwiązaniem jest znalezienie takiego miejsca, gdzie będą sprzyjające warunki do prowadzenia działalności. Chodzi tu nie tylko o wymagania przedsiębiorców, ale i walory. Dzięki temu możliwe będzie uzyskanie maksymalnych zysków przy poniesionych niewielkich stratach. Jakie więc są czynniki lokalizacji przemysłu?

Przyrodnicze czynniki lokalizacji przemysłu

Główny podział czynników lokalizacji przemysłu obejmuje walory przyrodnicze i poza przyrodnicze. Wśród tych pierwszych wyróżnia się bazę surowcową, która obejmuje surowce, półprodukty, wyroby przemysłowe, produkty rolnicze itd. Czynnik ten ma szczególne znaczenie w przypadku przemysłu wydobywczego.

Kolejny czynnik to zasoby wodne. Są one istotne w przypadku przemysłu włókienniczego, spożywczego, czy papierniczego. Dostęp do wody niezbędny jest właściwie w każdej działalności.

Ważny jest też klimat. Chodzi o ukształtowanie terenu, ale i właściwości fizjograficzne. Niektóre z tych barier można obecnie pokonać dzięki rozwojowi nauki i techniki.

Poza przyrodnicze czynniki lokalizacji przemysłu

Więcej jest poza przyrodniczych czynników lokalizacji przemysłu, które należy wziąć pod uwagę. Przede wszystkim jest to baza energetyczna. Chodzi o to, żeby np. huty, czy zakłady chemiczne ulokować w miejscach zlokalizowanych blisko elektrowni o dużej mocy. Istotne są także zasoby pracy. Przemysł warto rozwijać tam, gdzie jest bezrobocie i nadwyżka siły roboczej. Tak jest w przypadku przemysłu włókienniczego, czy odzieżowego.

Kolejnym czynnikiem jest rynek zbytu. Decydując się na działalność blisko takich miejsc, większe będą szanse na zmniejszenie kosztów i strat, bardziej skuteczna będzie reklama, lepiej będzie można dopasować podaż do popytu.

Nie bez znaczenia jest również infrastruktura techniczna. Do tego zalicza się sieć energetyczną, wodno-kanalizacyjną, komunikacyjną, ale też oczyszczalnie ścieków, rurociągi i gazociągi.

Poza przyrodniczym czynnikiem rozwoju może być też zaplecze naukowe. Chodzi o obecność ośrodków badawczych, wyższych uczelni, ale i wykwalifikowanej kadry naukowej.

Warto wziąć też pod uwagę korzyści aglomeracji zakładów przemysłowych. Im więcej różnego rodzaju działalności przemysłowych w bliskim otoczeniu, tym lepiej. Dzięki temu można rozwinąć wymianę towarową, czy współpracę naukowo-techniczną.

W czynnikach lokalizacji przemysłu wymienia się jeszcze takie aspekty jak przepisy prawne i celne, ulgi podatkowe, stabilność gospodarki, wpływ związków zawodowych, czy politykę miejscowej administracji.

Skutki bezrobocia. Jaki jest poziom bezrobocia w Polsce?

Osoba podpierająca ścianę

Problem bezrobocia obecny jest właściwie w każdym kraju. Niesie to za sobą określone skutki, okazuje się jednak, że nie zawsze są one negatywne, jak się powszechnie uważa. Co więc warto wiedzieć o bezrobociu? Jakie są jego przyczyny, a jakie skutki? Ile wynosi obecnie poziom bezrobocia w Polsce?

Czym jest bezrobocie?

Osoba bezrobotna to taka, która jest zdolna do pracy i chce ją podjąć, ale nie znajduje zatrudnienia. Chodzi o osoby, które nie są zatrudnione, nie prowadzą działalności gospodarczej i nie świadczą żadnej innej pracy zarobkowej. Za długotrwale bezrobotną uważa się osobę, która nie ma pracy od co najmniej roku w ciągu ostatnich 2 lat.

W psychologii takie zjawisko społeczne podzielić można na kilka faz. Najpierw pojawia się obawa utraty pracy, szok po utracie pracy, wejście w bezrobocie, a później pesymizm, rezygnacja i dopasowanie do sytuacji.

Jakie są przyczyny bezrobocia?

Przyczyny bezrobocia mogą być różne. Osoby nie znajdują pracy, która odpowiada ich oczekiwaniom finansowym i aspiracjom. Wśród przyczyn bezrobocia są również wysokie koszty dla pracodawców, sztywne prawo pracy, niedopasowanie terytorialne (wymagana jest zmiana miejsca zamieszkania), reglamentacja pracy, brak doświadczenia zawodowego (widoczne szczególnie wśród absolwentów wyższych uczelni) oraz czynniki związane np. z obecnym kryzysem gospodarczym, spadkiem popytu na dane usługi, wysoką konkurencją itp.

Jakie są ekonomiczne skutki bezrobocia?

Bezrobocie wywołuje wiele skutków ekonomicznych. Może to być rozwój tzw. szarej strefy, zmniejszenie wpływów do budżetu państwa, obniżenie dochodów w gospodarstwach domowych, zwiększenie wydatków z budżetu państwa na zasiłki dla bezrobotnych, spadek poziomu produkcji ubytek kapitału ludzkiego.

Społeczne skutki bezrobocia

Bezrobocie niesie ze sobą wiele społecznych skutków. Wśród nich wymienia się np. poczucie wykluczenia ze społeczeństwa, utratę pozycji społecznej, utratę znajomych, konflikty w rodzinie, odkładanie decyzji o założeniu rodziny, pogarszanie się zdrowia, patologie społeczne, obniżony standard życia, emigrację zarobkową, nadmiar czasu wolnego, czy obniżanie się kwalifikacji i zanikanie umiejętności.

Psychologiczne skutki bezrobocia

Nie brakuje również psychologicznych skutków bezrobocia. Należą do nich m.in. zaburzenia emocjonalne, depresje, frustracje, utrata poczucia własnej wartości, brak wiary w siebie, stres, skłonność do myśli samobójczych, poczucie braku perspektyw i niechęć do poszukiwania pracy.

Pozytywne skutki bezrobocia

Gdy w grę wchodzi bezrobocie krótkookresowe, można mówić o pozytywnych jego skutkach. Wśród nich wymienia się łatwiejszą walkę z inflacją, wysoką wydajność pracy, chęć podnoszenia kwalifikacji zawodowych, czy staranne wykonywanie pracy z obawy na jej utratę.

Jaki jest poziom bezrobocia w Polsce?

W Polsce z roku na rok bezrobocie maleje. Według Głównego Urzędu Statystycznego, we wrześniu bezrobocie rejestrowane wynosiło 5,1%. W porównaniu do stycznia odnotowano spadek o 1%. Nieco inne dane przedstawia Europejski Urząd Statystyczny. Według niego, bezrobocie w Polsce w sierpniu wynosiło 3,3%.

Górnictwo w Polsce – gdzie najlepiej się rozwija, czy jest opłacalne?

polskie górnictwo

Pomimo zwiększającej się w górnictwie liczbie etatów efektywność w zakresie wydobycia węgla kamiennego sukcesywnie spada. Co jest przyczyną pogorszenia produktywności w branży górniczej? Gdzie obecnie górnictwo w Polsce najlepiej się rozwija i czy nadal jest opłacalne?

Dlaczego górnictwo jest coraz mniej wydajne?

Pomimo, że spółki górnicze zatrudniają coraz więcej pracowników, w polskich kopalniach wydobywa się coraz mniej węgla. Wydobycie w roku 2018 zamknęło się na poziomie 63 mln ton węgla kamiennego, to najmniej od połowy ubiegłego stulecia.

Według Agencji Rozwoju Przemysłu wzrost zatrudnienia wymuszony został w dużym stopniu przez coraz bardziej skomplikowane warunki geologiczne. Pokłady, które wymagały mniejszych nakładów pracy i wysiłku zostały już eksploatowane, co egzekwuje konieczność wydobycia na coraz dalszych, głębszych i trudniej dostępnych terenach. W praktyce przekłada się to na zwiększoną liczbę chodników w kopalni, którą górnicy muszą obsłużyć oraz na dłuższy czas dojścia górników do ścian wydobywczych.

Nie bez znaczenia jest również praktyka spółek górniczych, która sprowadza się do zmniejszenia zleceń specjalistycznym firmom zewnętrznym. Utrzymujący się trend ograniczania zakupu usług generuje potrzebę zatrudnienia większej ilości osób i jednocześnie wpływa na większe koszty działalności.

Gdzie w Polsce górnictwo rozwija się najlepiej?

Największy udział w wydobyciu węgla kamiennego ma Polska Grupa Górnicza, obecnie największy producent węgla kamiennego w Unii Europejskiej. Przedsiębiorstwo w formie spółki akcyjnej skupia 15 kopalń usytuowanych na terenie Górnego Śląska, m.in. KWK Wujek, KWK Murcki i KWK Staszic w Katowicach, KWK Mysłowice-Wesoła w Mysłowicach, KWK Bielszowice i KWK Halemba-Wirek w Rudzie Śląskiej.

górnictwo w Polsce - opłacalność

Jastrzębska Spółka Węglowa S.A. jest największym w Polsce producentem węgla koksowego wysokiej jakości i jest jednym z największych pracodawców na terenie naszego kraju.

Dużą rolę odgrywa również Lubelski Węgiel „Bogdanka”, obszar górniczy położony niedaleko Lublina jest obecnie najbardziej dochodową kopalnią w Polsce.

Czy górnictwo w Polsce jest opłacalne?

Rozwój górnictwa w naszym kraju jest obecnie sparaliżowany koniecznością restrukturyzacji, węgiel wydobywany w Polsce jest połowę droższy niż surowiec. Wysokie koszty pracy i niskie wskaźniki wydobycia sprawiają, że Polska Grupa Górnicza rozważa import węgla.

Opłacalność wydobycia węgla kamiennego w ostatnich dekadach sukcesywnie malała, jednak według niektórych ekspertów polskie kopalnie powoli zaczynają budować z powrotem swoją stabilną pozycję. Na opłacalność produkcji wpływa, przede wszystkim jakość złóż, stopień automatyzacji oraz właściwa organizacja pracy na kopalni. W starych kopalniach wdrożenie nowoczesnych technologii jest często mało opłacalne, dlatego specjaliści tej branży wskazują na konieczność budowy nowych, celem odnowienia bazy zasobowej.

Chemia w kosmetykach – jakich składników unikać?

Kosmetyki

Producenci kosmetyków, aby stworzyć produkt niższym kosztem lub poprawić jego trwałość, strukturę, stosują składniki, których wpływ na organizm człowieka niekoniecznie jest pozytywny. I choć ich stężenie zawsze mieści się w dopuszczalnych normach, trzeba pamiętać, że ta sama substancja może pojawić się w kilku produktach stosowanych na co dzień. Jak temu zapobiec? Unikając produktów, w których znajduje się toksyczna chemia.

Jak czytać skład kosmetyków?

Zdajemy sobie sprawę z tego, że czytanie kosmetyków nie jest prostym zadaniem. Wszystkie nazwy podawane są w języku łacińskim lub angielskim, nierzadko samo ich wymówienie stanowi nie lada wyczyn. Od czego zacząć? Zaraz przedstawimy listę składników, których bezwzględnie należy unikać. Wystarczy więc zapamiętać kilka nazw, by zrobić ten pierwszy krok. A co dalej?

Skład produktów kosmetycznych zawsze podawany jest w międzynarodowym systemie INCI, który zakłada angielskie terminy dla związków chemicznych i łacińskie dla nazw roślin. To już jest pierwsza podpowiedź. Ponadto możesz analizować skład przy pomocy encyklopedii INCI dostępnej w internecie. To niestety jest czasochłonne, dlatego mamy jeszcze jeden sposób. Możesz zainstalować jedną z aplikacji na telefon, dzięki której sprawdzisz konkretny produkt, będąc w sklepie. Jeśli tylko kosmetyk znajduje się w bazie, to można go zweryfikować w prosty sposób, gdyż zwykle oznaczony jest określonym symbolem (np. uśmiechnięta lub smutna minka).

Przykładami takich aplikacji jest Cosmetic Scan, PerfectBeuaty oraz polski projekt – Czytamy etykiety.

SLS, SLES

Choć o SLS i SLES mówi się całkiem sporo, to wciąż świadomość na temat szkodliwości tych składników jest bardzo mała. Co więcej, często znajdują się w produktach „eko” i „naturalnych”.

SLS i SLES bardzo łatwo jest rozpoznać w składzie – wystarczy szukać w nazwie Sodium Lauryl Sulfate lub Sodium Laureth Sulfate. I to wcale nie trzeba się wgłębiać, składniki te zwykle znajdą się już na drugim miejscu, zaraz po wodzie. To drażniące detergenty. Dzięki temu produkt się lepiej pieni oraz skuteczniej myje. Ale nie pozostaje to bez konsekwencji dla zdrowia.

SLS i SLES często wywołują podrażnienia, przesuszają skórę, doprowadzają do wypadania włosów. Mogą kumulować się w organizmie. I niestety – są wszędzie. A przynajmniej wszędzie tam, gdzie produkt ma spełniać funkcję myjącą. W szamponach, żelach i mydłach do mycia, a nawet w pastach do zębów. Uważaj też na zapewnienia, że kosmetyk nie ma SLS. Może się okazać, że w środku jest SLES. Ale cóż, producent w końcu nie kłamie.

Parabeny

Na czarnej liście powinny znaleźć się też parabeny. To konserwanty przedłużające trwałość kosmetyków. Już od lat owiane są złą sławą, dlatego, na szczęście, wiele producentów stosuje łagodniejsze dla zdrowia substancje, aby nie „wystraszyć” klientów. Parabeny są jednym z najczęściej występujących alergenów. Mogą sprawić, że skóra staje się zbyt wrażliwa na działanie czynników zewnętrznych. Lecz co najgorsze, czasami upodabniają się do hormonów, zaburzając tym samym ich gospodarkę.

Parabenów jest kilka rodzajów. Nie musisz zapamiętywać wszystkich nazw, ponieważ każda z nich kończy się na „paraben”.

Formaldehyd

Kosmetyk, w którym znajduje się formaldehyd, trzeba jak najszybciej z powrotem odłożyć na półkę, bo możesz mieć pewność, że przyniesie więcej szkód niż pożytku. To konserwant o działaniu bakteriobójczym. I tyle z zalet. Działa drażniąco na skórę i drogi oddechowe, wywołuje alergie i stany zapalne. Jest wykorzystywany nawet w kosmetykach dla dzieci i niemowląt!

Mamy kolejną złą wiadomość – o wiele trudniej jest go wykryć w składzie, bo kryje się pod kilkoma trudnymi nazwami. Najczęściej występujące to Benzylhemiformal, Diazolidinyl Urea, Imidazolidinyl Urea, Hexetidine, Methenamine, 5-Bromo-5-nitro-1,3-dioxane.

PEG, PPG

Na koniec chcemy wspomnieć o PEG i PEG. To glikole polietylenowe i glikole polipropylenowe. Poprawiają konsystencję kosmetyku, ułatwiają jego rozsmarowanie. Ale też osłabiają barierę lipidową naskórka, uszkadzają komórki, mówi się o tym, że mogą mieć działanie rakotwórcze. Unikaj więc takich nazw jak Propylene Glycol, PG Xylene Glucol.

Na czym opiera się przemysł high-tech w Polsce i na świecie?

Nowoczesne technologie

Zarówno w Polsce, jak i na całym świecie, rozwija się przemysł high-tech. Czym jest to spowodowane? Na czym opiera się przemysł wysokiej technologii i jakie są prognozy na najbliższe lata? Sprawdzamy.

Przemysł high-tech – co to jest?

Jedną z gałęzi przemysłu jest high-tech, określany również przemysłem wysokiej technologii. Charakteryzuje się tym, że w procesie produkcji wykorzystywane są najnowsze osiągnięcia naukowe, techniczne oraz technologiczne. Ponadto gotowe wyroby powinny posiadać cechy innowacyjności.

Dynamiczny rozwój przemysłu high-tech można było zauważyć w latach 70. XX w. Wtedy zapoczątkowana została trzecia rewolucja przemysłowa, która bazowała na najnowszych dokonaniach.

Co istotne, przemysł wysokiej technologii w dużej mierze opiera się na badaniach naukowych, przeznaczany jest na nie spory kapitał. Oprócz tego ważna jest automatyzacja, komputeryzacja produkcji.

Gałęzie przemysłu high tech

Zarówno w Polsce, jak i na świecie, stale rozwijają się kolejne gałęzie przemysłu high-tech. Obecnie największy nacisk kładzie się na przemysł komputerowy, elektronikę oraz nanotechnologię. Dokonywane są nowe odkrycia w dziedzinie technologii lotniczej i kosmicznej, a także w przemyśle chemicznym. W tyle nie pozostaje przemysł farmaceutyczny i kosmetyczny, biotechnologia, inżyniera materiałowa. High-tech wkrada się również w świat medycyny, pojawia się np. optoelektronika.

Co ciekawe, w przemyśle wysokiej technologii aktywnie działają zarówno duże, międzynarodowe firmy, jak i małe przedsiębiorstwa, które za cel wybrały sobie specyficzną niszę rynkową.

Przemysł wysokiej technologi w Polsce i na świecie

Wraz z rozwojem przemysłu high-tech można zauważyć wyodrębnienie się technopolii. Są to okręgi przemysłowe, miasta, w których działają parki technologiczne i naukowe. Najwięcej można ich znaleźć w USA, w tym najbardziej znaną Dolinę Krzemową w San Francisco, która stała się siedzibą wielu korporacji transnarodowych. Swoje oddziały mają tam takie firmy jak Apple Inc., Google, Facebook, eBay, Intel, Hewkett-Packard, Yahoo!, SanDisk, Nividia oraz Adobe System. Oprócz tego duże znaczenie w Stanach Zjednoczonych mają takie obszary jak Droga 128 w Bostonie oraz Orange County w Los Angeles. W wielkiej Brytanii wyróżni się Silicon Glen w Edynburgu oraz Korytarz M4 w Londynie. Natomiast Niemcy mogą pochwalić się technopolis Silicon Bawaria w Monachium.

Również i w Polsce ten sektor działalności się rozwija, choć na mniejszą skalę. Pierwszym technoparkiem był Poznański Park Naukowo-Technologiczny. Łódź nie pozostaje w tyle, może się pochwalić Bionanoparkiem oraz Łódzkim Regionalnym Parkiem Naukowo-Technologicznym. W Krakowie mieści się Krakowski Park Technologiczny, gdzie siedziby ma m.in. ComArch, Motorola i Shell.

Trzeba jednak zwrócić uwagę na jedną rzecz – ze względu na konieczność stosowania nowych technologii oraz prowadzenia badań naukowych, przemysł high-tech jest kapitałochłonny. Z tego względu można zauważyć zależność między dynamiką rozwoju przemysłu wysokiej technologii a poziomem rozwoju ekonomicznego kraju.

Odnawialne źródła energii – w jakie warto zainwestować?

Turbiny wiatrowe na polu

Od dłuższego czasu mówi się, że trzeba szukać nowych źródeł energii, które zaspokoją społeczne zapotrzebowanie, w momencie, gdy skończą się obecnie wykorzystywane źródła nieodnawialne. Czy jednak warto w nie inwestować? W jaki konkretnie? Co trzeba wiedzieć o odnawialnych źródłach energii?

Odnawialne źródła energii – czym są?

Dzięki energii funkcjonuje nasz świat – możemy korzystać z komputerów, zapalać światła oraz jeździć samochodem. Obecnie jednak większa część światowej gospodarki opiera się na nieodnawialnych źródłach energii jak węgiel kamienny czy brunatny, ropa naftowa, gaz ziemny, torf czy uran. Są to paliwa, które wytwarzane są przez wiele milionów lat i ich odnowienie nie jest możliwe w którym czasie. Odwrotnie wygląda to w przypadku źródeł energii odnawialnych: słońca, wiatru, wody, ziemi i biomasy – ich cechą charakterystyczną jest to, iż ich zasoby odtwarzają się bardzo szybko, nie ma więc obawy, że zostaną wykorzystane w całości i bez możliwości dostępu do nich.

Które odnawialne źródła energii są najczęściej wykorzystywane?

Choć procent wykorzystania odnawialnych źródeł energii na świecie wciąż jest stosunkowo niski (ok 18% całych zasobów), z roku na rok powoli zaczyna się to zmieniać. Popularność w wykorzystaniu energii wodnej, słonecznej, geotermalnej i wiatrowej jest coraz większa i widać to też na wykresach światowego zużycia, gdzie poziom użycia rośnie z roku na rok. Coraz więcej państw zaczyna inwestować coraz to większe sumy w celu zwiększenia udziału energii odnawialnej, a wielu przypadkach nadal jest to jednak za mało.

Panele solarne

W jakie źródła energii odnawialnej warto zainwestować?

Największym i jednocześnie najpowszechniejszym źródłem energii jest energia słoneczna. Praktycznie niezależnie od regionu świata możliwe jest uzyskania odpowiednich wielkości energii, koniecznych do zaspokojenia potrzeb całej ludzkości. Widać to także na przykładzie działań indywidualnych, choćby poprzez montowanie paneli fotowoltaicznych.

Ciekawą alternatywą jest także energia wiatrowa, choć w tym przypadku istotna będzie ilość wiatrów w regionie, przy czym, im wyżej położony dany teren, tym większa jest ilość dni wietrznych. Turbiny wiatrowe najlepiej działają, gdy jest ich więcej, ciężko więc wykorzystać je do indywidualnych potrzeb.

Możliwości energetyczne źródeł odnawialnych są ogromne i gdyby wykorzystać je w pełni, byłyby w stanie kilkunastokrotnie spełnić zapotrzebowania ludzkości. Niestety tutaj pojawia się kilka istotnych problemów.

Inwestycja w odnawialne źródła energii, a koszty

Jednym z największych problemów odnawialnych źródeł energii są koszty samych inwestycji. Choć technologia wciąż się rozwija i coraz łatwiej jest pozyskiwać energię za ich pomocą, to jednak same koszty związane z zakupem i instalacją nie należą do najniższych. Ceny te oczywiście od dłuższego czasu spadają, nadal jednak są zdecydowanie wyższe niż przy wykorzystaniu konwencjonalnych źródeł energii.

Problem jest także w związku z dotacjami – więcej pieniędzy idzie właśnie na paliwa kopalniane i dopłaty się ukierunkowane, właśnie na nie. Inna kwestia to ilość energii, jaką dostarczają poszczególne źródła – pomimo ogromnego potencjału, surowce odnawialne dają mniej realnej energii, niż paliwa kopalniane.

Z czasem może się to jednak zmienić, choć nie od razu. Trzeba też pamiętać, że zastosowanie odnawialnych surowców ma też duży wpływ na nasze zdrowie oraz środowisko. Obecne konwencjonalne źródła odpowiadają za znaczne zanieczyszczenie powietrza oraz powiązane z tym liczne zachorowania. Ograniczenie ich na rzecz energii ze słońca, wiatru czy ziemi, choć droższe, niesie ze sobą szereg pozytywnych skutków dla społeczeństwa i naszego otoczenia. Wysokie koszty inwestycji prędzej czy później zwrócą się – zarówno pod względem zasobności naszego portfela, jak i kondycji naszej i środowiska. To mniejsze zanieczyszczenia, więcej zdrowia, ograniczenie importu surowców energetycznych z zagranicy (korzyści ekonomiczne) oraz możliwość wytworzenia nowych miejsc pracy.

Przemysł ciężki – czym jest i co obejmuje?

rafineria

Czym zajmuje się przemysł ciężki? Jakie są jego poszczególne gałęzie? W jaki sposób wpływa on na gospodarkę, środowisko naturalne i poziom życia społeczeństwa?

Czym jest przemysł ciężki?

Przemysł ciężki to dział gospodarki związany z przetwarzaniem surowców o dużej masie. Obejmuje eksploatację zasobów naturalnych oraz ich przetwarzanie na produkty mające zaspokoić potrzeby człowieka lub wykorzystywanie ich do wytwarzania energii. W pracach w obrębie przemysłu ciężkiego wykorzystywane są zarówno maszyny i urządzenia, jak i pracownicy o odpowiednich kwalifikacjach. Duże znaczenie ma podział pracy, który usprawnia proces masowego wytwarzania towarów.

Jakie funkcje spełnia przemysł ciężki?

Rola, jaką przemysł ciężki odgrywa w gospodarce, jest nie do przecenienia. Jedną z jego głównych funkcji jest funkcja ekonomiczna (lub inaczej: produkcyjna). Przemysł ciężki pozyskuje i przetwarza surowce i półprodukty na różne artykuły. Dzięki temu współtworzy PKB, przyspiesza postęp technologiczny, stymuluje społeczno-gospodarczy rozwój danego regionu, kształtuje struktury bilansu handlowego, a przy tym oddziałuje też na inne działy gospodarki, pobudzając rozwój na przykład rolnictwa czy sektora usług.

Ale przemysł ciężki pełni też funkcję społeczną, czyli wpływa na poziom życia ludności. Tworząc miejsca pracy, kształtuje strukturę wykształcenia i zawodową w danym rejonie. Trzecią ważną funkcją tego przemysłu jest funkcja przestrzenna. Przemysł ciężki wpływa na zmiany sposobu zagospodarowania terenu (na przykład rolne nieużytki przekształcane są na tereny pod zabudowę zakładów przemysłowych) i zmienianie środowiska przyrodniczego. To ostatnie polega nie tylko na zmianie ukształtowania terenu, ale wpływa również na degradację gleby oraz zanieczyszczenie atmosfery i wód (jak widać, nie wszystkie skutki przemysłu ciężkiego są pozytywne).

wnętrze huty

Jakie są gałęzie przemysłu ciężkiego

Do gałęzi przemysłu ciężkiego należy budownictwo, czyli działalność związana ze wznoszeniem obiektów budowlanych, ale także z odbudową, przebudową, konserwacją i modernizacją już istniejących, oraz rozbiórką tych, które na przykład nie spełniają wymagań technicznych.

Inną gałęzią jest przemysł chemiczny. Można go podzielić na przemysł chemii organicznej, wytwarzający produkty na bazie substancji organicznych, takich jak węglowodory, tłuszcze, drzewo czy kauczuk, oraz przemysł chemii nieorganicznej, zajmujący się wytwarzaniem produktów przede wszystkim na bazie minerałów i rud.

Przemysł elektromaszynowy zajmuje się wytwarzaniem maszyn, urządzeń elektronicznych i środków transportu. Do jego najważniejszych produktów należą te, które są wykorzystywane w innych gałęziach przemysłu, na przykład silniki, turbiny, maszyny górnicze, budowlane i włókiennicze. Przemysł mineralny przetwarza surowce skalne, a do jego najważniejszych produktów należą materiały budowlane, spoiwa wiążące i wyroby ceramiczne.

Jest także przemysł paliwowo-energetyczny, którego zadaniem jest wydobywanie surowców energetycznych, takich jak ropa naftowa, węgiel i gaz ziemny, oraz przetwarzanie ich w rafineriach i elektrowniach. Wreszcie nie można nie wspomnieć też o przemyśle zbrojeniowym, związanym między innymi z produkcją broni i amunicji.

Co to jest gospodarka? Jakie sektory obejmuje gospodarka?

czym-jest-gospodarka-sektory-gospodarki

Czym jest gospodarka? Jak ją sklasyfikować i jakie wyróżnia się sektory gospodarki w Polsce i na świecie? Przedstawiamy podstawowe informacje na temat gospodarki, podpowiadamy, co obejmuje każdy z sektorów oraz na czym polega system ekonomiczny, jakim jest gospodarka rynkowa.

Co to jest gospodarka?

Czym jest gospodarka? Według słownikowej definicji jest to ogół działalności polegających na wytwarzaniu i podziale dóbr i usług zgodnie z potrzebami ludności. Może być to całokształt działalności gospodarczej, który prowadzony jest w danym kraju (wtedy mamy do czynienia z gospodarką narodową), regionie (gospodarka regionalna) lub na całym świecie (gospodarka światowa). Gospodarka najczęściej regulowana jest przez państwo lub rynek.

Ponadto gospodarkę można podzielić na kilka sektorów. Zazwyczaj wyróżnia się trzy podstawowe, takie jak rolnictwo, przemysł i usługi. Każdy z nich jest niezwykle ważny i znacząco wpływa na funkcjonowanie państwa.

Sektory gospodarki krajowej

Zgodnie z podanym wyżej podziałem, sektor pierwszy obejmuje rolnictwo, leśnictwo, rybołówstwo i przemysł wydobywczy (górnictwo), sektor drugi – przemysł przetwórczy i budownictwo, a trzeci – szeroko rozumiane usługi, w tym handel czy transport. Niekiedy wyodrębniany jest także czwarty sektor, obejmujący zdobywanie, przetwarzanie i dostarczanie informacji.

Oprócz tradycyjnego podziału na trzy podstawowe sektory, gospodarkę krajową można podzielić również na pięć, nieco bardziej szczegółowych sektorów. W tym przypadku sektor pierwszy obejmuje zarówno rolnictwo, jak i leśnictwo i rybołówstwo, drugi – przemysł wydobywczy, przetwórczy i budownictwo, a trzeci – usługi infrastrukturalne, czyli handel, transport i łączność oraz gospodarkę komunalną. Pozostałe dwa sektory to usługi zaawansowane (czyli usługi bankowe, marketingowe, ubezpieczeniowe i obrót nieruchomościami) oraz sektor piąty – usługi dla ludności (edukacja, ochrona zdrowia, opieka społeczna, turystyka i rekreacja, administracja, wymiar sprawiedliwości oraz policja i wojsko).

Co to jest gospodarka rynkowa?

Gospodarkę można sklasyfikować ze względu na mechanizmy regulacyjne, w ten sposób wyróżnia się właśnie gospodarkę rynkową, nakazową lub mieszaną. Gospodarka rynkowa jest obecnie najczęściej spotykanym rozwiązaniem ekonomicznym. Polega ona na tym, że podmioty gospodarcze, takie jak poszczególne firmy czy banki, dążąc do zysku, podejmują decyzje dotyczące produkcji czy inwestowania na podstawie mechanizmów rynkowych (podaż, popyt). Dlatego bardzo ważnym czynnikiem w tym systemie jest konkurencja, która prowadzi do obniżania cen produktów i usług oraz do podnoszenia ich jakości. W końcu przedsiębiorcy, którzy chcą sprzedawać swoje dobra, muszą stale dbać o to, aby były one jak najbardziej atrakcyjne dla potencjalnego klienta. Jak widać, taka gospodarka sprzyja konsumentom, ponadto mamy w niej bardzo wiele możliwości wyboru.